अमेरिकी कम्पनीले भारतीय वायुसेनाका लागि जेट इन्जिन बनाउने भएको छ

भारतको हिन्दुस्तान एरोनटिक्स लिमिटेड (एचएएल) ले बिहीबार वाशिंगटनमा विमान इन्जिन निर्माता जीई एरोस्पेससँग सम्झौता पत्रमा हस्ताक्षर गरेको छ। यो प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीको अमेरिका भ्रमणको मुख्य उद्देश्य हो।

एफ ४१४ इन्जिन भारतमा जीई एयरोस्पेसले सह-उत्पादन गर्नेछ। यो इन्जिन एचएएल को तेजस लाइट फाइटर एमके २ मा प्रयोग गरिने छ। यो पहिलो पटक हो जब संयुक्त राज्यले आफ्नो युद्ध उपकरणको यस्तो महत्वपूर्ण डिजाइन आफ्नो सहयोगी बाहिरको देशसँग साझा गरेको छ र सह-उत्पादनलाई अनुमति दिइरहेको छ।

अमेरिका आफ्नो रक्षा प्रविधिको बारेमा धेरै गोप्य छ। तिनीहरू सामान्यतया यो जानकारी कुनै पनि देशसँग साझेदारी गर्दैनन्। तर भारतलाई पूर्ण इन्जिनमा पहुँच दिइएको यो पहिलो पटक हो । अमेरिकी एजेन्सीले वासिङ्टनमा यो सम्झौता दुई देशबीचको महत्वपूर्ण कोशेढुङ्गा हुने घोषणा गरेको छ । यो सम्झौताले दुई देशबीचको रक्षा सहयोगलाई थप प्रगाढ बनाउनेछ ।

“यो सम्झौताले भारतमा जीई एयरोस्पेसको एफ ४१४ इन्जिनको संयुक्त निर्माण गर्नेछ। जीई एयरोस्पेसले आवश्यक निर्यात स्वीकृतिहरू प्राप्त गर्न अमेरिकी सरकारसँग काम गर्न जारी राखेको छ। यो प्रयास भारतीय वायुसेनाको एलसीए एमके ०२ कार्यक्रमको हिस्सा हो।"

कम्पनीले जारी गरेको विज्ञप्तिमा भनिएको छ । वाणिज्य, राज्य र रक्षा विभागहरूले हतियार नियमहरूमा अन्तर्राष्ट्रिय ट्राफिक अनुमोदन गरेर यो प्रक्रियालाई अगाडि बढाएको छ। तर कांग्रेसको स्वीकृति प्राप्त गर्न अझै हप्ता लाग्नेछ। सम्झौताले एलसीए एमके ०२ कार्यक्रम अन्तर्गत आईएएफ को लागि निर्मित इन्जिन देख्नेछ। जीई एयरोस्पेसले यसका लागि पहिले नै प्रतिबद्धता जनाउनेछ। एलसीए एमके २ भविष्यमा भारतीय वायुसेनाको लडाकू बेडाको मुख्य आधार हुने अपेक्षा गरिएको छ।

संयोगवश, भारतले अमेरिकामा निर्मित दर्जनौं सशस्त्र ड्रोनहरू किन्न लागेको छ। भारतले लामो समयदेखि अमेरिकाबाट ठूला हतियारधारी ड्रोन खरिद गर्ने इच्छा देखाएको छ। तर "सिगार्डियन" ड्रोनहरूको लागि सम्झौता विभिन्न कारणले बारम्बार ढिलाइ भएको छ। यो ठूलो सम्झौता २-३ बिलियन अमेरिकी डलरको हुन सक्छ। त्यो लगभग १७-२५ हजार करोड रुपैयाँ हो। यसअन्तर्गत अमेरिकाले भारतलाई केही वर्षसम्म अत्याधुनिक सशस्त्र ड्रोन उपलब्ध गराउने छ ।